Artık veri merkezlerinin atık ısısıyla şehirler ısıtılıyor
Finlandiya, veri merkezlerinde ortaya çıkan atık ısıyı konutların ısıtılmasında kullanarak enerji verimliliğine yönelik dikkat çekici projelere imza atıyor. Konuya ilişkin değerlendirmelerde bulunan Erkan Ayan, Helsinki’deki tarihi bir sığınaktan Microsoft ve Fortum’un yürüttüğü büyük ölçekli projeye kadar birçok örneği paylaştı
Dijitalleşmenin hız kazanmasıyla birlikte dünya genelinde veri merkezlerinin enerji tüketimi artarken, sunucuların çalışması sırasında ortaya çıkan ısının yeniden değerlendirilmesi önem kazanıyor. Finlandiya'da uygulanan sistemlerle veri merkezlerinden elde edilen atık ısı, bölgesel ısıtma şebekelerine aktarılarak konutların ısıtılmasında kullanılıyor.
Konuyu sosyal medya hesabından gündeme taşıyan Erkan Ayan, Finlandiya'daki uygulamaların enerji verimliliği ve sürdürülebilirlik açısından önemli örnekler oluşturduğunu belirtti.
Helsinki'de tarihi sığınak veri merkezine dönüştürüldü
Ayan'ın paylaştığı bilgilere göre, Helsinki'deki Uspenski Katedrali'nin yaklaşık 30 metre altında bulunan İkinci Dünya Savaşı döneminden kalma bir sığınak, veri merkezine dönüştürüldü.
2010 yılında faaliyete geçen tesiste sunucuların ürettiği ısı, özel sistemler aracılığıyla toplanarak şehrin bölgesel ısıtma ağına aktarılıyor. Tesisin yaklaşık 500 evin ısıtma ihtiyacını karşılayabilecek kapasitede olduğu ifade ediliyor.
Atık ısı 85 dereceye kadar yükseltiliyor
Veri merkezlerinde ortaya çıkan sıcak hava veya soğutma suyunun ısı pompalarına aktarıldığını anlatan Ayan, bu sistemlerin 30-40 derece seviyesindeki atık ısıyı 80-85 dereceye kadar yükseltebildiğini aktardı.
Böylece sunuculardan elde edilen düşük sıcaklıktaki ısı, şehirlerin merkezi ısıtma sistemlerinde kullanılabilir hale getiriliyor.
Microsoft ve Fortum'dan 250 bin kişiyi ilgilendiren proje
Finlandiya'da dikkat çeken bir diğer çalışma ise Microsoft ile enerji şirketi Fortum tarafından yürütülüyor.
Espoo ve Kirkkonummi bölgelerindeki veri merkezlerinin atık ısısını değerlendirmeyi amaçlayan projenin tam kapasiteye ulaşmasıyla birlikte, yaklaşık 250 bin bölgesel ısıtma kullanıcısının bulunduğu bölgenin yıllık ısı ihtiyacının yüzde 40'ının karşılanması hedefleniyor.
Projenin ayrıca yılda yaklaşık 400 bin ton karbondioksit eşdeğeri emisyonun önlenmesine katkı sağlaması bekleniyor.
Paylaşımda, Fortum'un 2026 yılında iki büyük ısı pompası tesisinde ısı üretimine başladığı ve veri merkezlerinden elde edilecek atık ısının sisteme kademeli olarak entegre edilmesinin planlandığı belirtildi.
Mäntsälä'de ısı ihtiyacının yüzde 75'i karşılanabiliyor
Finlandiya'nın Mäntsälä kentinde de benzer bir sistem kullanılıyor. Bölgedeki veri merkezinden elde edilen atık ısı, ısı pompaları aracılığıyla şehir şebekesine aktarılıyor.
Yıllık yaklaşık 25 GWh ısı üretim kapasitesine sahip sistemin, şehir merkezinin ısıtma ihtiyacının yaklaşık yüzde 75'ini karşılayabildiği ifade ediliyor.
Veri merkezleri enerji kaynağına dönüşüyor
Erkan Ayan, paylaşımında Finlandiya'nın yaklaşımına dikkat çekerek dijital hizmetlerin arkasındaki sunucuların yalnızca veri işlemekle kalmadığını, doğru altyapıyla konutların ısıtılmasına da katkı sağlayabildiğini vurguladı.
Finlandiya'daki uygulamalar, yapay zekâ, bulut bilişim ve veri depolama hizmetlerine yönelik talebin arttığı bir dönemde, veri merkezlerinin atık ısısının değerlendirilmesinin enerji verimliliği ve karbon emisyonlarının azaltılması açısından taşıdığı potansiyeli ortaya koyuyor.
Haber, Erkan Ayan'ın sosyal medya paylaşımı esas alınarak hazırlanmıştır. Projelere ilişkin teknik veriler ve 2026 yılına ait gelişmeler bağımsız olarak doğrulanmamıştır.